Δανεισμός Μισθωτού και Εταιρείες Προσωρινής Απασχόλησης (ΕΠΑ) Βασ. Γαμβρούδη, τ.Δ/ντή Υπ.Εργασίας Ο θεσμός αυτός δεν προβλέπεται από το εργατικό δίκαιο. Εμφανίστηκε στην νομολογία των δικαστηρίων. Παρά το γεγονός ότι το άρθρο 651 ΑΚ προβλέπει ότι η εργασία είναι αμεταβίβαστη και ανεκχώρητητη εν τούτοις στην πράξη εμφανίστηκε τελευταίως. Η οδηγία 96/71/16.12.96 της Ευρωπαϊκής ένωσης δεν έχει καταστεί ακόμη εσωτερικό δίκαιο με την γνήσια μορφή του δανεισμού. Γνήσια μορφή δανεισμού υπάρχει όταν ο εργαζόμενος, ενώ προσφέρει την εργασία του κανονικά στον αρχικό εργοδότη, παραχωρείται για κάποιο χρονικό διάστημα (συνήθως σύντομο) σε τρίτη επιχείρηση. Συμβαίνει συνήθως μεταξύ επιχειρήσεων του ιδίου ομίλου. Οι προϋποθέσεις ύπαρξης γνήσιου δανεισμού είναι: α) Σύμβαση μεταξύ δανείζοντος εργοδότη και μισθωτού, άρα συγκατάθεση μισθωτού. β) Παροχή υπηρεσιών σε άλλο εργοδότη γ) Προσωρινότητα της σχέσης αυτής εργασίας δ) Μη διάσπαση εργασιακού δεσμού μεταξύ δανείζοντος και μισθωτού. Σε αντίθεση με την πιο πάνω μορφή του γνήσιου δανεισμού, ο οποίος εξακολουθεί να ισχύει, υπάρχει και ο μη γνήσιος δανεισμός, που προβλέπεται με τη μορφή της προσωρινής απασχόλησης από τις διατάξεις του ν.2956/2001 όπως συμπληρώθηκε με το ν.3846/2010. Μη γνήσιος δανεισμός υπάρχει όταν η σύμβαση εργασίας μεταξύ εργαζομένου και αρχικού εργοδότη προβλέπει ότι ο εργαζόμενος δεν θα προσφέρει την εργασία του στον αρχικό εργοδότη αλλά σε τρίτους που θα υποδεικνύει εκάστοτε ο αρχικός εργοδότης. Για να αντιμετωπισθούν τα ζητήματα που προκύπτουν από αυτόν τον κατ' επάγγελμα δανεισμό ψηφίστηκε ο ν.2956/2001 και 3846/2010 που προβλέπουν ορισμένες ρυθμίσεις και προσδίδουν τον χαρακτηρισμό της προσωρινής απασχόλησης. Ως προσωρινή απασχόληση χαρακτηρίζεται «η εργασία η οποία παρέχεται σε άλλο εργοδότη (έμμεσος εργοδότης) για περιορισμένο χρονικό διάστημα, από μισθωτό ο οποίος συνδέεται με τον εργοδότη του (άμεσος εργοδότης) με εξηρτημένη εργασία ορισμένου ή αορίστου χρόνου και επιτρέπεται μόνον υπό τους όρους και προϋποθέσεις του νόμου». Οι όροι αυτοί είναι: 1. Έγγραφη σύμβαση μεταξύ Εταιρείας Προσωρινής Απασχόλησης (ΕΠΑ) που λειτουργεί, ύστερα από άδεια, με τη μορφή ανωνύμου εταιρείας, και του εργαζόμενου. Αυτή πρέπει να περιλαμβάνει όρους εργασίας, διάρκεια, όρους εργασίας στον έμμεσο εργοδότη, όρους ασφάλισης κλπ. Το ύψος των αποδοχών δεν θα πρέπει να είναι κατώτερο από αυτό που προβλέπεται από τα κατώτατα όρια της ΕΓΣΣΕ. Ο όρος ότι η παραχώρηση μισθωτού σε έμμεσο εργοδότη επιτρέπεται μόνο για συγκεκριμένους λόγους που δικαιολογούνται από έκτακτες, πρόσκαιρες ή εποχιακές ανάγκες, καταργήθηκε από τον ν. 4254/14 ΙΑ4 εδ.3. Ο ν. 4093/12 που τροποποιεί το άρθρο 122 του ν. 4052/12 προβλέπει ότι η ΕΠΑ μπορεί εκτός από το να τοποθετεί σε έμμεσους εργοδότες εργαζόμενους και να ασκεί επί πλέον και τις εξής δραστηριότητες α) μεσολάβηση για εξεύρεση θέσεως εργασίας για την οποία έχει γίνει αναγγελία έναρξής της στη Δ/νση Απασχόλησης και δεν έχει απαγορευτεί η άσκηση της εν λόγω δραστηριότητας, β) αξιολόγηση ή και κατάρτιση ανθρώπινου δυναμικού, σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις γ) συμβουλευτική και επαγγελματικό προσανατολισμό, σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις. Εάν δεν είναι δυνατή η μνεία του συγκεκριμένου έμμεσου εργοδότη ή ο χρόνος, θα πρέπει οπωσδήποτε να αναφέρεται το πλαίσιο των όρων και συνθηκών για την παροχή εργασίας σε έμμεσο εργοδότη με το οποίο συμφωνεί ο εργαζόμενος. 1. Η απασχόληση επιτρέπεται μόνο μετά τη σύναψη της σύμβασης 2. Η διάρκεια όχι μεγαλύτερη των 12 μηνών. Με το άρθρο 17 παρ. 4 του Ν. 3899/10 προβλέπεται ότι η διάρκεια απασχόλησης του μισθωτού από τον έμμεσο εργοδότη, στην οποία περιλαμβάνονται και οι ενδεχόμενες ανανεώσεις που γίνονται εγγράφως, δεν επιτρέπεται να είναι μεγαλύτερη από τους τριάντα έξι (36) μήνες. Σε περίπτωση συνέχισης της απασχόλησης μετά τη λήξη της, μετατρέπεται η σύμβαση σε αορίστου χρόνου διάρκειας, μεταξύ μισθωτού και έμμεσου εργοδότη. Αν συνεχίζεται η απασχόληση του μισθωτού από τον έμμεσο εργοδότη μετά τη λήξη της διάρκειάς της και της τυχόν ανανέωσης με σύναψη νέας σύμβασης εργασίας χωρίς να μεσολαβήσει χρονικό διάστημα 23 ημερών θεωρείται ότι πρόκειται για σύμβαση εργασίας αορίστου χρόνου. Εξαιρούνται οι εργαζόμενοι σε ξενοδοχειακές και επισιτιστικές επιχειρήσεις όταν απασχολούνται σε ολιγοήμερες κοινωνικές εκδηλώσεις. 3. Απαγορεύεται οποιαδήποτε ρήτρα με την οποία άμεσα ή έμμεσα απαγορεύεται ή παρεμποδίζεται η μόνιμη απασχόληση του προσωρινά απασχολούμενου ή παρεμποδίζονται τα συνδικαλιστικά δικαιώματα ή παραβλάπτονται τα ασφαλιστικά του δικαιώματα. 4. Απολαμβάνουν για ότι αφορά την ασφάλεια και την υγεία προστασία του ιδίου επιπέδου με αυτό των υπολοίπων μισθωτών του έμμεσου εργοδότη, ο οποίος και είναι υπεύθυνος για τις συνθήκες εργασίας. 5. Υπάγονται στον κλάδο παροχών ασθενείας του ΙΚΑ - ΕΤΑΜ και του ΕΤΕΑΜ. 6. Με σύμβαση μεταξύ εταιρείας προσωρινής απασχόλησης και έμμεσου εργοδότη ορίζονται τα του τρόπου αμοιβής και ασφάλισης. Και οι δύο αυτοί παράγοντες είναι αλληλεγγύως και εις ολόκληρον έκαστος υπεύθυνοι. Η ευθύνη του έμμεσου εργοδότη αναστέλλεται εφ όσον με τη σύμβαση προβλέπεται ότι υπόχρεος είναι ο άμεσος εργοδότης. 7. Για την απασχόληση του μισθωτού σε έμμεσο εργοδότη απαγορεύεται οποιαδήποτε οικονομική επιβάρυνση του μισθωτού. 9. Διασφαλίζεται η ίση μεταχείριση με τους εργαζόμενους που έχουν προσληφθεί απευθείας στον έμμεσο εργοδότη για την κάλυψη της συγκεκριμένης θέσης (όροι εργασίας, αμοιβή κλπ). 10. Οι προσωρινά απασχολούμενοι ενημερώνονται για τις κενές θέσεις στον έμμεσο εργοδότη, προκειμένου να έχουν τις ίδιες δυνατότητες με τους άλλους εργαζόμενους για να προσληφθούν σε μόνιμες θέσεις εργασίας. Η ενημέρωση μπορεί να πραγματοποιείται με γενική ανακοίνωση σε εμφανές και προσιτό σημείο της επιχείρησης. Ο έμμεσος εργοδότης ενημερώνει τους εκπροσώπους των εργαζομένων για τον αριθμό των προσωρινά απασχολουμένων, το σχέδιο χρήσης προσωρινής απασχόλησης καθώς και για τις προοπτικές πρόσληψής τους απευθείας. 11. Παρέχονται οι ίδιες κοινωνικές υπηρεσίες (κυλικεία, παιδικοί σταθμοί, μεταφορικά μέσα κλπ.) που υπάρχουν στη διάθεση των άμεσα εργαζομένων. 12. Απαγορεύεται η προσωρινή απασχόληση όταν: α) αντικαθίστανται απεργοί εργαζόμενοι β) ο έμμεσος εργοδότης το προηγούμενο εξάμηνο είχε πραγματοποιήσει απολύσεις της ίδιας ειδικότητας για οικονομοτεχνικούς λόγους ή είχε πραγματοποιήσει ομαδικές απολύσεις το προηγούμενο 68μηνο. γ) Ο έμμεσος εργοδότης υπάγεται στις διατάξεις του ν. 2190/94 δ) η εργασία, λόγω της φύσης της, εγκυμονεί ιδιαίτερους κινδύνους για την υγεία και την ασφάλεια των εργαζομένων, όπως προσδιορίζονται από την Υπουρ. Απόφαση. ε) Ο απασχολούμενος υπάγεται στις περί ασφαλίσεως διατάξεις οικοδόμων Η ΥΑ 4690/12/13.2.14 καθορίζει τις εργασίες για τις οποίες απαγορεύεται η απασχόληση. Μερικές από τις ειδικότητες του πίνακα είναι: Εξόρυξη άνθρακα και λιγνίτη, μεταλλευμάτων, παραγωγή λιπασμάτων, Ναυπήγηση πλοίων, παραγωγή μεταφορά διανομή ηλεκτρικού ρεύματος, παραγωγή πλαστικών κλπ. 13. Οι κυρώσεις που προβλέπονται είναι πρόστιμο από τις υπηρεσίες του ΣΕΠΕ 3.000 έως 30.000 ευρώ. Ο κατά δανεισμό εργαζόμενος είναι και παραμένει εργαζόμενος της επιχείρησης που ασκεί δανεισμό. Τα πιο πάνω προβλεπόμενα του νόμου δεν ισχύουν επί γνησίου δανεισμού.
ΕΑΕΔ Περιοδικό Εργατικού και Ασφαλιστικού Δικαίου – Εργατικά – Εργατική νομοθεσία – Ασφαλιστική νομοθεσία – ΣΣΕ – Αποδοχές – Μισθός – Ημερομίσθιο – Επιδόματα – Συνταξιοδότηση – ΙΚΑ – ΕΑΕΔ Περιοδικό Εργατικού και Ασφαλιστικού Δικαίου
