Π.Δ/γμα 48/2024 Προστασία των εργαζομένων από τους κινδύνους που συνδέονται με την έκθεση σε καρκινογόνους παράγοντες, μεταλλαξιογόνους παράγοντες ή τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες κατά την εργασία, σε εναρμόνιση με την οδηγία 2004/37/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 29ης Απριλίου 2004, όπως έχει τροποποιηθεί με τις οδηγίες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 2014/27/ΕΕ της 26ης Φεβρουαρίου 2014, 2017/2398/Ε της 12ης Δεκεμβρίου 2017, 2019/130/ΕΕ της 16ης Ιανουαρίου 2019, 2019/983/ΕΕ της 5ης Ιουνίου 2019 και 2022/431/ΕΕ της 9ης Μαρτίου 2022 - Τροποποίηση του π.δ. 307/1986 "Προστασία της υγείας των εργαζομένων που εκτίθενται σε ορισμένους χημικούς παράγοντες κατά τη διάρκεια της εργασίας τους" (Α' 135) και του π.δ. 338/2001 "Προστασία της υγείας και ασφαλείας των εργαζομένων κατά την εργασία από κινδύνους οφειλόμενους σε χημικούς παράγοντες" (Α' 227, διόρθ. σφαλμ. Α' 259). Αποφασίζουμε: ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α' Γενικές διατάξεις Άρθρο 1 Σκοπός - Αντικείμενο - Πεδίο εφαρμογής (άρθρα 1 και 3 παρ. 1 οδηγίας 2004/37/ΕΚ) 1. Σκοπός του παρόντος διατάγματος είναι: α) η προσαρμογή της ελληνικής νομοθεσίας για την υγεία και την ασφάλεια των εργαζομένων προς τις διατάξεις της οδηγίας 2022/431/ΕΕ "για την τροποποίηση της οδηγίας 2004/37/ΕΚ σχετικά με την προστασία των εργαζομένων από τους κινδύνους που συνδέονται με την έκθεση σε καρκινογόνους ή μεταλλαξιογόνους παράγοντες κατά την εργασία" (L 88/16.03.2022) και β) η κωδικοποίηση, σε ενιαίο κείμενο, των νομοθετημάτων περί μεταφοράς στο εσωτερικό δίκαιο οι οδηγίες 90/394/ΕΟΚ, 97/42/ΕΚ, 1999/38/ΕΚ, οι οποίες κωδικοποιήθηκαν στην οδηγία 2004/37/ΕΚ "σχετικά με την προστασία των εργαζομένων από τους κινδύνους που συνδέονται με την έκθεση σε καρκινογόνους παράγοντες, μεταλλαξιογόνους παράγοντες, ή τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες κατά την εργασία (έκτη ειδική οδηγία κατά την έννοια του άρθρου 16 παράγραφος 1 της οδηγίας 89/391/ΕΟΚ του Συμβουλίου)" (L 158/30.04.2004), καθώς και οι τροποποιητικές της οδηγίας 2004/37/ΕΚ οδηγίες 2014/27/ΕΕ (άρθρο 5) (L 65/05.03.2014), 2017/2398/ ΕΕ (L 345/27.12.2017, διορθωτικά L 136/01.06.2018 και L 225/06.09.2018), 2019/130/ΕΕ (L 30/31.01.2019) και 2019/983/ΕΕ (L164/20.06.2019), και ειδικότερα: βα) του π.δ. 399/1994 "Προστασία των εργαζομένων από τους κινδύνους που συνδέονται με την έκθεση σε καρκινογόνους παράγοντες κατά την εργασία σε συμμόρφωση με την οδηγία του Συμβουλίου 90/394/ ΕΟΚ" (Α' 221), όπως τροποποιήθηκε με το π.δ. 127/2000 (Α' 111) και το π.δ. 43/2003 (Α' 44), με τα οποία ενσωματώθηκαν στο εσωτερικό δίκαιο οι διατάξεις της οδηγίας 90/394/ΕΟΚ, όπως τροποποιήθηκε με τις οδηγίες 97/42/ ΕΟΚ και 1999/38/ΕΚ, ββ) του άρθρου 6 του π.δ. 52/2015 "Εναρμόνιση με την οδηγία 2014/27/ΕΕ "Για την τροποποίηση των οδηγιών του Συμβουλίου 92/58/ΕΟΚ, 92/85/ΕΟΚ, 94/33/ΕΚ, 98/24/ΕΚ και της οδηγίας 2004/37/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, ώστε να ευθυγραμμιστούν με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1272/2008 για την ταξινόμηση, την επισήμανση και τη συσκευασία των ουσιών και των μειγμάτων" - Τροποποίηση των π.δ. 105/1995, π.δ. 176/1997, π.δ. 62/1998, π.δ. 338/2001 και π.δ. 399/1994" (Α' 81), με το οποίο ενσωματώθηκε στο εθνικό δίκαιο το άρθρο 5 της οδηγίας 2014/27/ΕΕ και βγ) του π.δ. 26/2020 "Εναρμόνιση της ελληνικής νομοθεσίας προς τις διατάξεις των οδηγιών 2017/2398/ ΕΕ, 2019/130/ΕΕ και 2019/983/ΕΕ "για την τροποποίηση της οδηγίας 2004/37/ΕΚ 'σχετικά με την προστασία των εργαζομένων από τους κινδύνους που συνδέονται με την έκθεση σε καρκινογόνους ή μεταλλαξιγόνους παράγοντες κατά την εργασία'" (Ε.Ε. L 345/27.12.2017, L 136/01.06.2018, L 225/06.09.2018, L 30/31.01.2019 και L 164/20.06.2019) - Τροποποίηση των π.δ. 399/94 (Α' 221) και π.δ. 307/86 (Α' 135)" (Α' 50, διόρθ. σφαλμ. Α' 102), με το οποίο μεταφέρθηκαν στο εσωτερικό δίκαιο οι οδηγίες 2017/2398/ΕΕ, 2019/130/ΕΕ και 2019/983/ΕΕ. 2. Ως προς την αντιστοιχία μεταξύ των διατάξεων του ενωσιακού δικαίου (μεταφερόμενων οδηγιών) και του εθνικού δικαίου (διαταγμάτων μεταφοράς οδηγιών), ισχύουν τα Παραρτήματα IV, V, VI και VII που προσαρτώνται στο παρόν. 3. Το παρόν προεδρικό διάταγμα έχει ως αντικείμενο την προστασία των εργαζομένων από τους κινδύνους για την υγεία και την ασφάλειά τους που προέρχονται ή μπορούν να προέλθουν από την έκθεση σε καρκινογόνους παράγοντες, μεταλλαξιογόνους παράγοντες ή τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες κατά την εργασία, συμπεριλαμβανομένης της πρόληψης των κινδύνων αυτών. Οι διατάξεις του εφαρμόζονται επιπλέον των γενικών διατάξεων για την υγεία και την ασφάλεια των εργαζομένων που ισχύουν κάθε φορά. 4. Οι διατάξεις του παρόντος εφαρμόζονται σε όλες τις επιχειρήσεις, εκμεταλλεύσεις και εργασίες του ιδιωτικού και του δημόσιου τομέα, σύμφωνα με όσα ορίζονται στο άρθρο 2 του Κώδικα νόμων για την υγεία και την ασφάλεια των εργαζομένων (Κ.Ν.Υ.Α.Ε.), ο οποίος κυρώθηκε με το άρθρο πρώτο του ν. 3850/2010 (Α' 84), όπου οι εργαζόμενοι εκτίθενται ή ενδέχεται να εκτεθούν σε καρκινογόνους παράγοντες, μεταλλαξιογόνους παράγοντες ή τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες. 5. Οι διατάξεις του παρόντος δεν εφαρμόζονται στους εργαζόμενους που εκτίθενται μόνο στις ακτινοβολίες που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενέργειας. 6. Οι διατάξεις του παρόντος διατάγματος, καθ' ο μέρος αφορούν στον αμίαντο, στο βενζόλιο και στον μόλυβδο, εφαρμόζονται όταν είναι πιο ευνοϊκές για την υγεία και την ασφάλεια κατά την εργασία σε σύγκριση με τις αντίστοιχες διατάξεις της εθνικής νομοθεσίας, οι οποίες είναι: α) για τον αμίαντο, το π.δ. 212/2006 (Α' 212), η 4229/395/15.02.2013 κοινή υπουργική απόφαση (Β' 318) όπως τροποποιήθηκε με την 22435/1469/17.05.2017 κοινή υπουργική απόφαση (Β' 1865), η 15616/398/ 03.08.2010 κοινή υπουργική απόφαση (Β' 1340) και η 9698/456/27.03.2014 υπουργική απόφαση (Β' 894), β) για το βενζόλιο, ο ν. 61/1975 (Α' 132), ο ν. 492/1976 (Α' 332) και η 130879/1987 υπουργική απόφαση (Β' 341), γ) για τον μόλυβδο, το π.δ. 94/1987 (Α' 54), όπως τροποποιήθηκε με το π.δ. 338/2001 (Α' 227). Άρθρο 2 Ορισμοί (άρθρο 2 οδηγίας 2004/37/ΕΚ) Για τους σκοπούς του παρόντος διατάγματος νοούνται ως: 1. Καρκινογόνος παράγοντας: α) ουσία ή μείγμα που ανταποκρίνεται στα κριτήρια για την ταξινόμηση ως καρκινογόνος παράγοντας στην κατηγορία 1Α ή 1Β, που παρατίθεται στο παράρτημα I του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1272/2008 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Δεκεμβρίου 2008, "Για την ταξινόμηση, την επισήμανση και τη συσκευασία των ουσιών και των μειγμάτων, την τροποποίηση και την κατάργηση των οδηγιών 67/548/ΕΟΚ και 1999/45/ΕΚ και την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1907/2006" (ΕΕ L353/31.12.2008), β) ουσία, μείγμα ή διαδικασία που αναφέρεται στο παράρτημα I του παρόντος διατάγματος, καθώς και ουσία ή μείγμα που προκύπτει από μια διαδικασία η οποία αναφέρεται στο εν λόγω παράρτημα. 2. Μεταλλαξιογόνος παράγοντας: ουσία ή μείγμα που πληροί τα κριτήρια κατάταξης ως μεταλλαξιογόνο των γεννητικών κυττάρων κατηγορίας 1Α ή 1Β που παρατίθεται στο παράρτημα I του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1272/2008. 3. Τοξική για την αναπαραγωγή ουσία: ουσία ή μείγμα που ανταποκρίνεται στα κριτήρια για την ταξινόμηση στην κατηγορία 1Α ή 1Β των τοξικών για την αναπαραγωγή ουσιών, που παρατίθεται στο παράρτημα I του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1272/2008. 4. Τοξική για την αναπαραγωγή ουσία χωρίς κατώτατο όριο: τοξική για την αναπαραγωγή ουσία, για την οποία δεν υπάρχει ασφαλές επίπεδο έκθεσης για την υγεία των εργαζομένων και η οποία προσδιορίζεται ως τέτοια στη στήλη των ενδείξεων του παραρτήματος III του παρόντος διατάγματος. 5. Τοξική για την αναπαραγωγή ουσία με κατώτατο όριο: τοξική για την αναπαραγωγή ουσία, για την οποία υπάρχει ασφαλές επίπεδο έκθεσης, κάτω από το οποίο δεν υπάρχει κίνδυνος για την υγεία των εργαζομένων, και η οποία προσδιορίζεται ως τέτοια στη στήλη των ενδείξεων του παραρτήματος III του παρόντος διατάγματος. 6. Οριακή τιμή επαγγελματικής έκθεσης ή οριακή τιμή έκθεσης σε καρκινογόνο παράγοντα, μεταλλαξιογόνο παράγοντα ή σε τοξική για την αναπαραγωγή ουσία: Η τιμή, την οποία δεν επιτρέπεται να ξεπερνά η μέση οκτάωρη χρονικά σταθμισμένη έκθεση του εργαζόμενου στον καρκινογόνο παράγοντα, μεταλλαξιογόνο παράγοντα ή στην τοξική για την αναπαραγωγή ουσία, μετρημένη στον αέρα της ζώνης αναπνοής του, κατά τη διάρκεια οποιασδήποτε οκτάωρης ημερήσιας και σαραντάωρης εβδομαδιαίας εργασίας του. 7. Ανώτατη οριακή τιμή επαγγελματικής έκθεσης ή ανώτατη οριακή τιμή έκθεσης σε καρκινογόνο παράγοντα, μεταλλαξιογόνο παράγοντα ή σε τοξική για την αναπαραγωγή ουσία: Η τιμή, την οποία δεν επιτρέπεται να ξεπερνά η μέση χρονικά σταθμισμένη έκθεση του εργαζόμενου στον καρκινογόνο παράγοντα, μεταλλαξιογόνο παράγοντα ή στην τοξική για την αναπαραγωγή ουσία, μετρημένη στον αέρα της ζώνης αναπνοής του, κατά τη διάρκεια οποιασδήποτε δεκαπεντάλεπτης περιόδου μέσα στο χρόνο εργασίας του, έστω και αν τηρείται η οριακή τιμή έκθεσης. 8. Βιολογική οριακή τιμή: Το όριο της συγκέντρωσης, σε κατάλληλο βιολογικό μέσο, καρκινογόνου παράγοντα, μεταλλαξιογόνου παράγοντα ή τοξικής για την αναπαραγωγή ουσίας, μεταβολίτη τους ή ενός δείκτη επίδρασης. 9. Επίβλεψη της υγείας: Η εξέταση του εργαζομένου προκειμένου να καθοριστεί η κατάσταση της υγείας του σε συσχέτιση με την έκθεσή του σε συγκεκριμένους καρκινογόνους παράγοντες, μεταλλαξιογόνους παράγοντες ή σε τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες κατά την εργασία. ΚΕΦΑΛΑΙΟ B' Υποχρεώσεις των εργοδοτών Άρθρο 3 Εντοπισμός και εκτίμηση των κινδύνων (άρθρο 3 παρ. 2, 3 και 4 οδηγίας 2004/37/ΕΚ) 1. Για κάθε δραστηριότητα που ενδέχεται να συνεπάγεται κίνδυνο έκθεσης σε καρκινογόνους παράγοντες, μεταλλαξιογόνους παράγοντες ή τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες, ο εργοδότης οφείλει να έχει στη διάθεσή του μια γραπτή εκτίμηση των υφισταμένων κατά την εργασία κινδύνων για την ασφάλεια και την υγεία, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που αφορούν ομάδες εργαζομένων που εκτίθενται σε ιδιαίτερους κινδύνους, σύμφωνα με το άρθρο 43 του Κ.Ν.Υ.Α.Ε.. 2. Η εκτίμηση αυτή πρέπει να εντοπίζει τη φύση του κινδύνου, τον βαθμό σοβαρότητάς του, τη διάρκεια έκθεσης των εργαζομένων σ' αυτόν και τη συχνότητα εμφάνισής του, ώστε να εκτιμώνται όλοι οι κίνδυνοι για την υγεία και ασφάλεια των εργαζομένων και να καθορίζονται τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν. Επιπλέον, κατά την εκτίμηση κινδύνων, λαμβάνονται υπόψη όλοι οι άλλοι τρόποι έκθεσης, όπως η απορρόφηση μέσα στο δέρμα ή/και διά του δέρματος. 3. H εκτίμηση αυτή επαναλαμβάνεται τακτικά και, σε κάθε περίπτωση, όταν μεταβάλλονται οι συνθήκες που ενδέχεται να επηρεάσουν την έκθεση των εργαζομένων στους καρκινογόνους παράγοντες, στους μεταλλαξιογόνους παράγοντες ή στις τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες. 4. Ο εργοδότης, κατά την εκτίμηση κινδύνων, αποδίδει ιδιαίτερη προσοχή στις ενδεχόμενες επιπτώσεις όσον αφορά την υγεία και ασφάλεια εργαζομένων που διατρέχουν ιδιαίτερους κινδύνους και, μεταξύ άλλων, λαμβάνει υπόψη τη σκοπιμότητα να μην απασχολούνται οι εργαζόμενοι αυτοί σε περιοχές, όπου ενδέχεται να έλθουν σε επαφή με καρκινογόνους παράγοντες, μεταλλαξιογόνους παράγοντες ή τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες. 5. Τα μέτρα για την ασφάλεια, την υγεία και την υγιεινή κατά την εργασία σε καμία περίπτωση δεν συνεπάγονται την οικονομική επιβάρυνση των εργαζομένων, σύμφωνα με την παρ. 10 του άρθρου 42 του Κ.Ν.Υ.Α.Ε.. Άρθρο 4 Μείωση και υποκατάσταση (άρθρο 4 οδηγίας 2004/37/ΕΚ) 1. Ο εργοδότης μειώνει τη χρήση ενός καρκινογόνου παράγοντα, μεταλλαξιογόνου παράγοντα ή τοξικής για την αναπαραγωγή ουσίας στον χώρο εργασίας, κυρίως υποκαθιστώντας τον συγκεκριμένο παράγοντα ή ουσία, στο μέτρο που αυτό είναι τεχνικά εφικτό, από μια ουσία, μείγμα ή μέθοδο, τα οποία, υπό τις συνθήκες χρήσης τους, είναι ακίνδυνα ή λιγότερο επικίνδυνα για την υγεία και την ασφάλεια των εργαζομένων. 2. Ο εργοδότης κοινοποιεί τα αποτελέσματα των διερευνήσεών του στην αρμόδια επιθεώρηση εργασίας. Άρθρο 5 Διατάξεις για την πρόληψη ή τη μείωση της έκθεσης (άρθρο 5 οδηγίας 2004/37/ΕΚ) 1. Εάν σύμφωνα με την εκτίμηση κινδύνων του άρθρου 3 υπάρχει κίνδυνος για την υγεία ή την ασφάλεια των εργαζομένων, η έκθεση των εργαζομένων πρέπει να αποφεύγεται. 2. Εάν δεν είναι τεχνικά δυνατή η υποκατάσταση του καρκινογόνου παράγοντα, μεταλλαξιογόνου παράγοντα ή της τοξικής για την αναπαραγωγή ουσίας από ουσία, μείγμα ή μέθοδο, τα οποία, υπό τις συνθήκες χρήσης τους, είναι ακίνδυνα ή λιγότερο επικίνδυνα για την υγεία ή την ασφάλεια των εργαζομένων, ο εργοδότης φροντίζει ώστε η παραγωγή και η χρήση του καρκινογόνου παράγοντα, μεταλλαξιογόνου παράγοντα ή της τοξικής για την αναπαραγωγή ουσίας να πραγματοποιούνται σε κλειστό σύστημα, στο μέτρο που αυτό είναι τεχνικά εφικτό. 3. Εάν δεν είναι τεχνικά δυνατή η χρησιμοποίηση κλειστού συστήματος, ο εργοδότης εξασφαλίζει ότι: α) μειώνεται στο χαμηλότερο επίπεδο που είναι τεχνικά εφικτό η έκθεση των εργαζομένων στον καρκινογόνο παράγοντα, τον μεταλλαξιογόνο παράγοντα ή την τοξική για την αναπαραγωγή ουσία χωρίς κατώτατο όρο, β) μειώνεται στο ελάχιστο ο κίνδυνος που συνδέεται με την έκθεση των εργαζομένων σε: βα) τοξική για την αναπαραγωγή ουσία με κατώτατο όριο ή ββ) τοξική για την αναπαραγωγή ουσία, πλην των τοξικών για την αναπαραγωγή ουσιών χωρίς κατώτατο όριο και των τοξικών για την αναπαραγωγή ουσιών με κατώτατο όριο. Στην περίπτωση αυτή, κατά τη διενέργεια της εκτίμησης κινδύνων του άρθρου 3, ο εργοδότης λαμβάνει δεόντως υπόψη την πιθανότητα να μην υπάρχει ασφαλές επίπεδο έκθεσης για την υγεία των εργαζομένων για μια τέτοια τοξική για την αναπαραγωγή ουσία και θεσπίζει κατάλληλα μέτρα για τον σκοπό αυτό. 4. Η έκθεση δεν πρέπει να υπερβαίνει την οριακή τιμή έκθεσης ή την ανώτατη οριακή τιμή έκθεσης καρκινογόνου παράγοντα, μεταλλαξιογόνου παράγοντα ή τοξικής για την αναπαραγωγή ουσίας, όπως ορίζεται στο παράρτημα ΙΙΙ του παρόντος διατάγματος. 5. Σε όλες τις περιπτώσεις χρησιμοποίησης καρκινογόνου παράγοντα, μεταλλαξιογόνου παράγοντα ή τοξικής για την αναπαραγωγή ουσίας, ανεξάρτητα από τα ανωτέρω, ο εργοδότης εφαρμόζει και όλα τα ακόλουθα μέτρα: α) περιορισμό των ποσοτήτων του καρκινογόνου παράγοντα, μεταλλαξιογόνου παράγοντα ή τοξικής για την αναπαραγωγή ουσίας στο χώρο εργασίας, β) περιορισμό του αριθμού των εργαζομένων που εκτίθενται ή ενδέχεται να εκτεθούν και του χρόνου έκθεσής τους στο ελάχιστα δυνατό, γ) σχεδιασμό των μεθόδων εργασίας και των τεχνικών μέτρων ελέγχου, έτσι ώστε να αποφεύγεται ή να ελαχιστοποιείται η έκλυση καρκινογόνων παραγόντων, μεταλλαξιογόνων παραγόντων ή τοξικών για την αναπαραγωγή ουσιών στο χώρο εργασίας, δ) δέσμευση του καρκινογόνου παράγοντα, μεταλλαξιογόνου παράγοντα ή τοξικής για την αναπαραγωγή ουσίας στην πηγή, τοπική απορρόφηση ή γενικό εξαερισμό, που γίνονται κατάλληλα και σύμφωνα με την ανάγκη προστασίας της δημόσιας υγείας και του περιβάλλοντος, ε) χρήση των υφιστάμενων κατάλληλων μεθόδων μέτρησης των καρκινογόνων παραγόντων, μεταλλαξιογόνων παραγόντων ή τοξικών για την αναπαραγωγή ουσιών, ιδίως για την έγκαιρη ανίχνευση ασυνήθους έκθεσης οφειλόμενης σε απρόβλεπτο συμβάν ή σε ατύχημα, στ) εφαρμογή κατάλληλων διαδικασιών και μεθόδων εργασίας, ζ) λήψη μέτρων συλλογικής ή/και ατομικής προστασίας, στις περιπτώσεις κατά τις οποίες η έκθεση δεν μπορεί να αποφευχθεί με άλλα μέσα, η) λήψη μέτρων υγιεινής, ιδίως τακτικού καθαρισμού των δαπέδων, των τοίχων και των λοιπών επιφανειών, θ) ενημέρωση των εργαζομένων, ι) οριοθέτηση των επικίνδυνων ζωνών και χρήση κατάλληλης σήμανσης προειδοποίησης και ασφάλειας των χώρων εργασίας, συμπεριλαμβανομένων του σήματος "απαγορεύεται το κάπνισμα1, σε χώρους στους οποίους οι εργαζόμενοι εκτίθενται ή ενδέχεται να εκτεθούν σε καρκινογόνους παράγοντες, μεταλλαξιογόνους παράγοντες, ή τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες, ια) κατάρτιση σχεδίων και εγκατάσταση συστημάτων για την αντιμετώπιση καταστάσεων έκτακτης ανάγκης που ενδέχεται να οδηγήσουν σε ασυνήθιστα υψηλή έκθεση. ιβ) χρήση μέσων για την ακίνδυνη αποθήκευση, χειρισμό και μεταφορά, ιδίως χρήση σφραγισμένων δοχείων με σαφή και ευδιάκριτη επισήμανση, σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία, ιγ) χρήση μέσων για την ασφαλή συλλογή, αποθήκευση και διάθεση των αποβλήτων από τους εργαζόμενους, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης σφραγισμένων δοχείων με σαφή και ευδιάκριτη επισήμανση, σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία, Άρθρο 6 Ενημέρωση της αρμόδιας αρχής (άρθρο 6 οδηγίας 2004/37/ΕΚ) Ο εργοδότης οφείλει να παρέχει στην αρμόδια επιθεώρηση εργασίας κάθε στοιχείο που αφορά τη διενέργεια της εκτίμησης κινδύνων του άρθρου 3, καθώς και πληροφορίες σχετικά με: 1. Τις βιομηχανικές δραστηριότητες ή/και μεθόδους που εφαρμόζονται, καθώς και τους λόγους για τους οποίους χρησιμοποιούνται καρκινογόνοι παράγοντες, μεταλλαξιογόνοι παράγοντες ή τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες. 2. Τις παραγόμενες ή χρησιμοποιούμενες ποσότητες ουσιών ή μειγμάτων που περιέχουν καρκινογόνους παράγοντες, μεταλλαξιογόνους παράγοντες ή τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες. 3. Τον αριθμό των εργαζομένων που εκτίθενται. 4. Τα προληπτικά μέτρα που λαμβάνονται. 5. Τον τύπο του προστατευτικού εξοπλισμού που χρησιμοποιείται. 6. Τη φύση και το βαθμό της έκθεσης. 7. Τις περιπτώσεις υποκατάστασης. Άρθρο 7 Απρόβλεπτη έκθεση (άρθρο 7 οδηγίας 2004/37/ΕΚ) 1. Σε περίπτωση απρόβλεπτου συμβάντος ή ατυχήματος που μπορεί να προκαλέσει ασυνήθη έκθεση των εργαζομένων, ο εργοδότης ενημερώνει αμέσως τους εργαζομένους. 2. Έως ότου αποκατασταθεί η κανονική λειτουργία και εξαλειφθούν τα αίτια της ασυνήθους έκθεσης: α) Στην προσβληθείσα ζώνη, επιτρέπεται να εργάζονται μόνον οι εργαζόμενοι που είναι απαραίτητοι για την εκτέλεση των επισκευών και άλλων εργασιών που είναι αναγκαίες. β) Οι εν λόγω εργαζόμενοι εφοδιάζονται με προστατευτικό ιματισμό και ατομικό προστατευτικό αναπνευστικό εξοπλισμό τον οποίο πρέπει να φορούν, η δε έκθεση δεν μπορεί να είναι διαρκής και περιορίζεται για κάθε εργαζόμενο στον ελάχιστα δυνατό χρόνο. γ) Οι μη φέροντες προστατευτικό εξοπλισμό εργαζόμενοι δεν επιτρέπεται να εργάζονται στην προσβληθείσα ζώνη. Άρθρο 8 Προβλεπτή έκθεση (άρθρο 8 οδηγίας 2004/37/ΕΚ) 1. Για ορισμένες δραστηριότητες, όπως η συντήρηση, για τις οποίες είναι πιθανή σημαντική αύξηση της έκθεσης των εργαζομένων και για τις οποίες έχουν ήδη εξαντληθεί όλες οι δυνατότητες λήψης περαιτέρω τεχνικών προληπτικών μέτρων για τον περιορισμό της έκθεσης των εργαζομένων, ο εργοδότης καθορίζει, μετά από διαβούλευση με τους εργαζομένους ή/και τους εκπροσώπους τους στην επιχείρηση ή την εγκατάσταση, με την επιφύλαξη της ευθύνης του εργοδότη, τα αναγκαία μέτρα για τη μείωση της διάρκειας έκθεσης των εργαζομένων στο ελάχιστο δυνατό και για την εξασφάλιση της προστασίας των εργαζομένων κατά την άσκηση των δραστηριοτήτων αυτών. 2. Κατ' εφαρμογή της παραγράφου 1, διατίθεται στους εν λόγω εργαζόμενους προστατευτικός ιματισμός και ατομικός προστατευτικός αναπνευστικός εξοπλισμός, που πρέπει να φορούν για όσο χρονικό διάστημα διαρκεί η αυξημένη έκθεση. H έκθεση αυτή δεν μπορεί να είναι διαρκής και περιορίζεται για κάθε εργαζόμενο στον ελάχιστο δυνατό χρόνο. 3. Ο εργοδότης λαμβάνει τα κατάλληλα μέτρα, ώστε οι περιοχές, στις οποίες διεξάγονται οι δραστηριότητες που αναφέρονται στην παράγραφο 1, να είναι σαφώς οριοθετημένες και να υπάρχει εμφανής σήμανση ή ώστε να αποτρέπεται, με άλλους τρόπους, η πρόσβαση στους χώρους αυτούς ατόμων που δεν έχουν σχετική άδεια και δεν έχουν λάβει ειδική εκπαίδευση. Άρθρο 9 Πρόσβαση στις περιοχές κινδύνου (άρθρο 9 οδηγίας 2004/37/ΕΚ) Ο εργοδότης λαμβάνει τα κατάλληλα μέτρα ώστε οι περιοχές, στις οποίες διεξάγονται οι δραστηριότητες, για τις οποίες σύμφωνα με την εκτίμηση κινδύνων του άρθρου 3 υπάρχει κίνδυνος για την υγεία ή την ασφάλεια των εργαζομένων, να μην είναι προσπελάσιμες από άλλους εργαζόμενους, εκτός από εκείνους που αναγκαστικά εισέρχονται λόγω της εργασίας ή των καθηκόντων τους. Άρθρο 10 Μέτρα υγιεινής και μέτρα ατομικής προστασίας (άρθρο 10 οδηγίας 2004/37/ΕΚ) 1. Για κάθε δραστηριότητα κατά την άσκηση της οποίας υπάρχει κίνδυνος έκθεσης σε καρκινογόνους παράγοντες, μεταλλαξιογόνους παράγοντες ή τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες, ο εργοδότης λαμβάνει κατάλληλα μέτρα ώστε: α) Οι εργαζόμενοι να μην τρώνε ή πίνουν στις περιοχές εργασίας, στις οποίες υπάρχει κίνδυνος έκθεσης σε καρκινογόνους παράγοντες, μεταλλαξιογόνους παράγοντες ή τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες. Στις ίδιες περιοχές απαγορεύεται το κάπνισμα. β) Να παρέχεται στους εργαζόμενους κατάλληλος προστατευτικός ιματισμός ή άλλος κατάλληλος ειδικός ιματισμός. γ) Να προβλέπεται η ύπαρξη χωριστών χώρων εναπόθεσης του ιματισμού εργασίας ή προστασίας, αφενός, και του κανονικού ιματισμού, αφετέρου. δ) Να τίθενται στη διάθεση των εργαζομένων κατάλληλες και πλήρεις εγκαταστάσεις λουτρών και χώρων υγιεινής. ε) Ο εξοπλισμός ατομικής προστασίας να αποθηκεύεται σωστά σε σαφώς καθορισμένο χώρο, να ελέγχεται και να καθαρίζεται πριν και οπωσδήποτε μετά από κάθε χρήση. στ) Ο ελαττωματικός εξοπλισμός να επισκευάζεται ή να αντικαθίσταται πριν από νέα χρήση. 2. Το κόστος των μέτρων που αναφέρονται στην παράγραφο 1 δεν βαρύνει τους εργαζομένους. Άρθρο 11 Ενημέρωση και εκπαίδευση των εργαζομένων (άρθρο 11 οδηγίας 2004/37/ΕΚ) 1. Στο πλαίσιο της εκπαίδευσης των εργαζομένων σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις, ο εργοδότης λαμβάνει τα κατάλληλα μέτρα, ώστε οι εργαζόμενοι και οι εκπρόσωποί τους στην επιχείρηση ή την εγκατάσταση να λαμβάνουν κατάλληλη και επαρκή εκπαίδευση, βάσει όλων των διαθέσιμων πληροφοριών, ιδίως με την μορφή ενημέρωσης και γραπτών οδηγιών, σχετικά με: α) Τους ενδεχόμενους κινδύνους για την υγεία, συμπεριλαμβανομένων των πρόσθετων κινδύνων που οφείλονται στο κάπνισμα. β) Τις προφυλάξεις που πρέπει να λαμβάνονται για την πρόληψη της έκθεσης. γ) Τις απαιτήσεις υγιεινής. δ) Τη χρήση εξοπλισμού ατομικής προστασίας και ιματισμού. ε) Τα μέτρα που πρέπει να λαμβάνονται από τους εργαζόμενους και ιδίως από το προσωπικό επέμβασης σε περίπτωση ατυχήματος και για την πρόληψη των ατυχημάτων. 2. H εκπαίδευση πρέπει να: α) προσαρμόζεται ώστε να λαμβάνεται υπόψη η έκθεση ή η ενδεχόμενη έκθεση σε: αα) νέους ή μεταβαλλόμενους κινδύνους, ιδίως σε: ααα) διάφορους καρκινογόνους παράγοντες, μεταλλαξιογόνους παράγοντες ή τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που περιέχονται σε επικίνδυνα φάρμακα ή ααβ) σε νέους καρκινογόνους παράγοντες, μεταλλαξιογόνους παράγοντες ή τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες αβ) περιπτώσεις μεταβολής των συνθηκών εργασίας, β) επαναλαμβάνεται σε τακτά χρονικά διαστήματα, σε περιβάλλοντα υγειονομικής περίθαλψης και, αν χρειάζεται, σε άλλα περιβάλλοντα, για όλους τους εργαζομένους που εκτίθενται σε καρκινογόνους παράγοντες, μεταλλαξιογόνους παράγοντες ή τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες, ιδίως στους εργαζόμενους σε χώρους υγειονομικής περίθαλψης, όπου χρησιμοποιούνται νέα επικίνδυνα φάρμακα που περιέχουν τις εν λόγω ουσίες. 3. Επιπλέον, ο εργοδότης: α) ενημερώνει τους εργαζόμενους σχετικά με τις εγκαταστάσεις και τα δοχεία που βρίσκονται στους χώρους εργασίας και περιέχουν καρκινογόνους παράγοντες, μεταλλαξιογόνους παράγοντες ή τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες, β) εξασφαλίζει ότι όλα τα δοχεία, συσκευασίες και εγκαταστάσεις που περιέχουν καρκινογόνους παράγοντες, μεταλλαξιογόνους παράγοντες ή τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες, επισημαίνονται με τρόπο σαφή και ευανάγνωστο και τοποθετεί ευδιάκριτα σήματα προειδοποίησης και κινδύνου, σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία. 4. Για εργασία που συνεπάγεται κίνδυνο έκθεσης των εργαζομένων σε καρκινογόνο παράγοντα, μεταλλαξιογόνο παράγοντα ή τοξική για την αναπαραγωγή ουσία, για τον οποίο έχει καθοριστεί βιολογική οριακή τιμή, σύμφωνα με το παράρτημα ΙΙΙα, η επίβλεψη της υγείας των εργαζομένων είναι υποχρεωτική, σύμφωνα με τις διαδικασίες του παραρτήματος αυτού. Οι εργαζόμενοι ενημερώνονται σχετικά με την απαίτηση αυτή πριν τους ανατεθεί η εργασία, που συνεπάγεται κίνδυνο έκθεσης στον αναφερόμενο καρκινογόνο παράγοντα, μεταλλαξιογόνο παράγοντα ή τοξική για την αναπαραγωγή ουσία. Άρθρο 12 Ενημέρωση εργαζομένων (άρθρο 12 οδηγίας 2004/37/ΕΚ) 1. Ο εργοδότης οφείλει να λαμβάνει τα κατάλληλα μέτρα, ώστε να εξασφαλίζεται ότι οι εργαζόμενοι ή/και οι εκπρόσωποί τους στην επιχείρηση ή την εγκατάσταση: α) μπορούν να ελέγχουν την εφαρμογή των διατάξεων του παρόντος, ή/και μπορούν να συμμετέχουν στην εφαρμογή του, ιδίως όσον αφορά: αα) τις επιπτώσεις για την υγεία και την ασφάλεια των εργαζομένων, οι οποίες σχετίζονται με την επιλογή και την χρήση προστατευτικού ιματισμού και εξοπλισμού, με την επιφύλαξη πάντοτε της ευθύνης του εργοδότη για τον καθορισμό της αποτελεσματικότητας του προστατευτικού ιματισμού και εξοπλισμού και αβ) τα μέτρα που καθορίζονται από τον εργοδότη και προβλέπονται στο άρθρο 8 παρ. 1, με την επιφύλαξη πάντοτε της ευθύνης του εργοδότη για τον καθορισμό των μέτρων αυτών β) ενημερώνονται το ταχύτερο δυνατόν για τις περιπτώσεις ασυνήθους έκθεσης, συμπεριλαμβανομένων των περιπτώσεων που αναφέρονται στο άρθρο 8, για τα αίτιά τους και για τα μέτρα που έχουν ληφθεί ή πρόκειται να ληφθούν για την αντιμετώπιση της κατάστασης. 2. Ο εργοδότης τηρεί ενημερωμένο κατάλογο των εργαζομένων που απασχολούνται σε δραστηριότητες για τις οποίες, σύμφωνα με την εκτίμηση κινδύνων του άρθρου 3 υπάρχει κίνδυνος για την υγεία ή ασφάλειά τους, αναφέροντας την έκθεση σε καρκινογόνο παράγοντα, μεταλλαξιογόνο παράγοντα, ή τοξική για την αναπαραγωγή ουσία, στην οποία υποβλήθηκαν. 3. Πρόσβαση στον κατάλογο της παραγράφου 2 έχουν: α) ο ιατρός εργασίας, ο αρμόδιος ιατρός του ασφαλιστικού οργανισμού, στον οποίο ανήκει ο εργαζόμενος, ο τεχνικός ασφάλειας και η αρμόδια επιθεώρηση εργασίας β) κάθε εργαζόμενος, για τις πληροφορίες που τον αφορούν προσωπικά. 4. Οι εργαζόμενοι ή/και οι εκπρόσωποί τους στην επιχείρηση ή την εγκατάσταση έχουν πρόσβαση στις ανώνυμες συλλογικές πληροφορίες. Άρθρο 13 Διαβούλευση και συμμετοχή των εργαζομένων (άρθρο 13 οδηγίας 2004/37/ΕΚ) Στο πλαίσιο της διαβούλευσης και της συμμετοχής των εργαζομένων σύμφωνα με το άρθρο 46 του Κ.Ν.Υ.Α.Ε., ο εργοδότης ζητεί τη γνώμη των εργαζομένων ή/και των εκπροσώπων τους και διευκολύνει τη συμμετοχή τους, αναφορικά με τα θέματα που σχετίζονται με την εφαρμογή του παρόντος. Άρθρο 14 Επίβλεψη της υγείας (άρθρο 14 οδηγίας 2004/37/ΕΚ) 1. Εάν, σύμφωνα με την εκτίμηση κινδύνου του άρθρου 3 υπάρχει κίνδυνος για την υγεία ή την ασφάλεια των εργαζομένων, ο εργοδότης έχει την υποχρέωση: α) Να χρησιμοποιεί τις υπηρεσίες του ιατρού εργασίας, όπως αυτός ορίζεται στον Κ.Ν.Υ.Α.Ε., ανεξάρτητα από τον αριθμό εργαζομένων στην επιχείρηση ή/και την εγκατάσταση. β) Να εξασφαλίζει σύμφωνα με τις υποδείξεις του ιατρού εργασίας, ότι κάθε εργαζόμενος πριν από την έκθεση σε καρκινογόνο παράγοντα, μεταλλαξιογόνο παράγοντα ή τοξική για την αναπαραγωγή ουσία, και στη συνέχεια σε τακτά χρονικά διαστήματα, υπόκειται σε επίβλεψη της υγείας. Ο ιατρός εργασίας ή ο ασφαλιστικός φορέας μπορεί να υποδείξει την αναγκαιότητα παράτασης της επίβλεψης της υγείας και μετά το πέρας της έκθεσης, για διάστημα που κρίνεται αναγκαίο για τη διαφύλαξη της υγείας του συγκεκριμένου εργαζομένου. 2. Αν ένας εργαζόμενος έχει διαγνώσιμη ασθένεια ή δυσμενή επίπτωση για την υγεία του που ενδέχεται να οφείλεται στην έκθεσή του σε καρκινογόνους παράγοντες, μεταλλαξιογόνους παράγοντες ή τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες ή εάν διαπιστωθεί υπέρβαση μιας βιολογικής οριακής τιμής, ο ιατρός εργασίας ή/και η αρμόδια επιθεώρηση εργασίας μπορούν να ζητούν και από άλλους εργαζόμενους που έχουν επίσης εκτεθεί στους ίδιους καρκινογόνους παράγοντες, μεταλλαξιογόνους παράγοντες ή τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες, να υποβληθούν σε επίβλεψη της υγείας τους, ανεξάρτητα αν η εκτίμηση κινδύνων του άρθρου 3 συνηγορεί προς τούτο. Στην περίπτωση αυτή, γίνεται επικαιροποίηση της εκτίμησης κινδύνων σύμφωνα με το άρθρο 3. 3. Για κάθε εργαζόμενο, ο οποίος υποβάλλεται σε επίβλεψη της υγείας, τηρείται ατομικός ιατρικός φάκελος σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις και ο ιατρός εργασίας ή/και η αρμόδια επιθεώρηση εργασίας υποδεικνύουν κάθε προστατευτικό ή προληπτικό μέτρο που πρέπει να λαμβάνεται για την προστασία της υγείας του εν λόγω εργαζομένου. Η βιολογική παρακολούθηση και οι συναφείς απαιτήσεις μπορεί να αποτελούν μέρος της επίβλεψης της υγείας. 4. Οι ατομικοί ιατρικοί φάκελοι περιλαμβάνουν σύνοψη των αποτελεσμάτων της διενεργούμενης επίβλεψης της υγείας και των τυχόν δεδομένων παρακολούθησης που είναι αντιπροσωπευτικά της έκθεσης του συγκεκριμένου ατόμου. Οι ατομικοί ιατρικοί φάκελοι τηρούνται υπό κατάλληλη μορφή, η οποία επιτρέπει τη μεταγενέστερη αναδρομή σε αυτούς, λαμβάνοντας υπόψη τον τυχόν απόρρητο χαρακτήρα τους. Ο ατομικός ιατρικός φάκελος περιλαμβάνει τα εξής τουλάχιστον στοιχεία: α) Το ονοματεπώνυμο και το είδος της εργασίας του εργαζόμενου. β) Τους λόγους, για τους οποίους ασκείται η ιατρική επίβλεψη. γ) Τις ημερομηνίες διενέργειας των ιατρικών εξετάσεων. δ) Τα αποτελέσματα των κλινικών εξετάσεων. ε) Τα αποτελέσματα των βιολογικών εξετάσεων και τον φορέα που τις διενήργησε. στ) Την ερμηνεία των αποτελεσμάτων. ζ) Τα αποτελέσματα των ελέγχων του περιβάλλοντος που αναφέρονται στην ατομική έκθεση του εργαζόμενου σε καρκινογόνο παράγοντα, μεταλλαξιογόνο παράγοντα ή τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες. η) Τα στοιχεία από το ιατρικό και επαγγελματικό ιστορικό του εργαζόμενου και θ) Τα μέτρα που λήφθηκαν με βάση τα αποτελέσματα των εξετάσεων. 5. Ο εργοδότης εξασφαλίζει ότι παρέχονται πληροφορίες και συμβουλές στους εργαζόμενους όσον αφορά την επίβλεψη της υγείας, στην οποία μπορούν να υποβάλλονται μετά την παύση της έκθεσης. 6. Οι εργαζόμενοι έχουν πρόσβαση στα αποτελέσματα της επίβλεψης της υγείας που τους αφορούν. 7. Επανεξέταση των αποτελεσμάτων της επίβλεψης της υγείας μπορούν να ζητούν ο εργοδότης και οι εν λόγω εργαζόμενοι. 8. Πρακτικές συστάσεις για την επίβλεψη της υγείας των εργαζομένων δίνονται στο παράρτημα II. 9. Οι βιολογικές οριακές τιμές και οι άλλες πληροφορίες σχετικά με την επίβλεψη της υγείας περιλαμβάνονται στο παράρτημα ΙΙΙα. 10. Όταν έχει καθοριστεί βιολογική οριακή τιμή, σύμφωνα με το παράρτημα ΙΙΙα, η επίβλεψη της υγείας των εργαζομένων είναι υποχρεωτική για την εργασία με το συγκεκριμένο καρκινογόνο παράγοντα, μεταλλαξιογόνο παράγοντα ή την τοξική για την αναπαραγωγή ουσία, σύμφωνα με τις διαδικασίες του παραρτήματος αυτού. 11. Όλες οι περιπτώσεις καρκίνου των εργαζομένων, δυσμενών επιδράσεων στη σεξουαλική λειτουργία και τη γονιμότητά τους, ή στην ανάπτυξη των απογόνων τους, που αναγνωρίζεται ότι οφείλονται στην έκθεση σε καρκινογόνους παράγοντες, μεταλλαξιογόνους παράγοντες ή τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες κατά την εργασία, αναγγέλλονται άμεσα από τον ιατρό εργασίας μέσω της επιχείρησης ή/και από τον ασφαλιστικό οργανισμό στην Επιθεώρηση Υγείας και Ασφάλειας στην Εργασία της Επιθεώρησης Εργασίας. Άρθρο 15 Τήρηση Φακέλων (άρθρο 15 οδηγίας 2004/37/ΕΚ) 1. Ο κατάλογος που προβλέπεται στην παρ. 2 του άρθρου 12 και ο ατομικός ιατρικός φάκελος που προβλέπεται στην παρ. 3 του άρθρου 14 των εργαζομένων που απασχολούνται σε δραστηριότητες για τις οποίες, σύμφωνα με την εκτίμηση κινδύνων του άρθρου 3, υπάρχει κίνδυνος για την υγεία ή ασφάλειά τους λόγω έκθεσης σε καρκινογόνο παράγοντα, μεταλλαξιογόνο παράγοντα ή τοξική για την αναπαραγωγή ουσία, διατηρούνται επί σαράντα τουλάχιστον χρόνια μετά την παύση της έκθεσης. 2. Σε περίπτωση παύσης της λειτουργίας της επιχείρησης, οι φάκελοι αυτοί αποστέλλονται στον αρμόδιο ασφαλιστικό οργανισμό, ενώ επίσης, αντίγραφα των φακέλων αποστέλλονται στη Διεύθυνση Υγείας και Ασφάλειας στην Εργασία του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης για ερευνητικούς σκοπούς, τηρουμένης της νομοθεσίας περί προστασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και περί δεοντολογίας σε ζητήματα ιατρικής έρευνας. 3. Σε κάθε περίπτωση, ο εργαζόμενος δικαιούται αντιγράφου του ατομικού του ιατρικού φακέλου. Τα παραρτήματα παραλείπονται. ................................. Άρθρο 18 Τροποποίηση του π.δ. 338/2001 Το Παράρτημα Ι του π.δ. 338/2001 "Προστασία της υγείας και ασφαλείας των εργαζομένων κατά την εργασία από κινδύνους οφειλόμενους σε χημικούς παράγοντες" (Α'227), το οποίο αναφέρεται στη βιολογική οριακή τιμή για τον μόλυβδο και τα σχετικά μέτρα επίβλεψης της υγείας, καταργείται. Άρθρο 19 Έλεγχος εφαρμογής Ο έλεγχος της εφαρμογής του παρόντος ανατίθεται στα αρμόδια όργανα, τα οποία καθορίζονται από το άρθρο 69 του Κ.Ν.Υ.Α.Ε.. Άρθρο 20 Κυρώσεις 1. Σε περίπτωση παραβάσεων των διατάξεων του παρόντος, επιβάλλονται οι διοικητικές κυρώσεις του άρθρου 71 του Κ.Ν.Υ.Α.Ε. Μετά την επιβολή κύρωσης κατά την παρ. 2 του άρθρου 71 του Κ.Ν.Υ.Α.Ε. δεν επιβάλλεται κύρωση κατά την παρ. 1 του άρθρου αυτού για την ίδια παράβαση. 2. Ως προς την ποινική ευθύνη για παραβάσεις του παρόντος, εφαρμόζονται οι διατάξεις του άρθρου 72 του Κ.Ν.Υ.Α.Ε.. 3. Οι διοικητικές κυρώσεις των παρ. 1 και 2 του άρθρου 71 του Κ.Ν.Υ.Α.Ε. δεν επιβάλλονται, εφόσον ο φερόμενος ως παραβάτης αποδείξει ότι έχει ήδη καταδικαστεί ή αθωωθεί με τελεσίδικη απόφαση ποινικού δικαστηρίου για ποινικό αδίκημα, το οποίο ταυτίζεται με το παράπτωμα, το οποίο αφορούν οι διοικητικές κυρώσεις. 4. Τα έσοδα από τις διοικητικές κυρώσεις που επιβάλλονται σε περιπτώσεις παραβάσεων των διατάξεων του παρόντος, αποτελούν έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού και εμφανίζονται στον Αναλυτικό Λογαριασμό Εσόδων (ΑΛΕ) 1560989001 "Λοιπά πρόστιμα και χρηματικές ποινές". Άρθρο 21 Έναρξη ισχύος 1. Οι διατάξεις του παρόντος ισχύουν από την 5 η Απριλίου 2024, πλην εκείνων περί επιβολής ποινικών και διοικητικών κυρώσεων, οι οποίες ισχύουν από τη δημοσίευσή του στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. 2. Από την έναρξη ισχύος του παρόντος διατάγματος καταργούνται τα π.δ. 399/1994 (Α' 221), 127/2000 (Α' 111), 43/2003 (Α' 44), 26/2020 (Α' 50) και το άρθρο 6 του π.δ. 52/2015 (Α' 81). Αθήνα, 19 Αυγούστου 2024
ΕΑΕΔ Περιοδικό Εργατικού και Ασφαλιστικού Δικαίου – Εργατικά – Εργατική νομοθεσία – Ασφαλιστική νομοθεσία – ΣΣΕ – Αποδοχές – Μισθός – Ημερομίσθιο – Επιδόματα – Συνταξιοδότηση – ΙΚΑ – ΕΑΕΔ Περιοδικό Εργατικού και Ασφαλιστικού Δικαίου
